Het Rijnland Model

Tijdens de SMT bijeenkomst van februari 2014 vertelde topspreker Jaap Peters over Het Rijnland Model.

Hij begon de avond met een fascinerend verhaal over de plofkip waarbij hij onderscheid maakte tussen chronos en kairos. Middels deze twee Griekse woorden voor tijd maakte Jaap inzichtelijk hoe organisaties te werk gaan en dat daar een keuze gemaakt kan worden.

Chronos en Kairos

Chronos staat voor chronologische tijd en kairos meer voor het unieke ogenblik. Chronos staat voor kwantitatieve organisatiemethoden terwijl kairos voor een kwalitatieve aanpak staat. Het productieproces van de plofkip is volgens Jaap een goed voorbeeld van organiseren volgens chronos waarbij de nadruk ligt op productie, kapitaal en winstmaximalisatie. Daartegenover staat de biologisch-dynamische veeteelt waarbij het draait om kwalitatieve input en output.

Het Rijnland Model

In veel organisaties zijn mensen een soort van plofkip tegenwoordig. Zonder na te denken werken ze door aan het behalen van gestelde doelen volgens de tijd van de klok. Geen benul van wat er in de wereld daaromheen gaande is, geen overzicht van het geheel en geen oog voor mogelijke oplossingen. Hierdoor is de energie van medewerkers binnen organisaties vaak ver te zoeken en worden kansen niet benut.

Door organisaties Rijnlands te laten werken, komt er meer ruimte voor kairos en daarmee meer oog voor het geheel. Met treffende voorbeelden gaf Jaap inzicht in het potentieel dat aanwezig is in situaties en hoe organisaties daar gebruik van kunnen maken.

Weg met de hark

In de structuur van organisaties dient iets te veranderen om op z’n Rijnlands te werken. In plaats van het welbekende lijn-stafmodel is het volgens Jaap van belang om de backoffice terug te zetten naar een ondersteunende functie en de professionals naar de voorgrond te laten komen. Op die manier maak je gebruik van de kennis en kunde van professionals en is er meer ruimte voor werken volgens kairos.

[youtube https://www.youtube.com/watch?v=L_cRpbLHJsM].

Leiderschap vanuit de essentie

24 april 2014 met Wanda Straatman en Angelique Schueler

“STOP! Tijd, rust, vertraging” Dit waren de kernwoorden van de avond. Daadwerkelijk stilstaan en de tijd nemen is het fundament voor transformatieprocessen. Deze avond in Driebergen lieten Wanda Straatman en Angelique Schueler ons ervaren wat het met je doet wanneer je de rust creëert.

De Innerlijke Krijger

Wanda Straatman en Angelique Schueler verzorgen sinds 2009 binnen VU medisch centrum de leiderschapsleergang “De Innerlijke Krijger”, gericht op persoonlijke ontwikkeling van leiders en gebaseerd op vertrouwen en ruimte geven. Tijdens deze SMT bijeenkomst deelden zij hun ervaringen en inzichten met ons.

Het beste van jezelf geven

Wanda en Angelique namen ons mee langs de zes pijlers die transformatieprocessen in gang zetten. Dit begon met het creëren van een setting vol rust door twee simpele oefeningen. Het fundament voor transformatie was met deze eerste twee pijlers gelegd.
Vervolgens gingen we aan de slag met de derde en vierde pijler, persoonlijke ontwikkeling en zelfreflectie. De tijd nemen om je bewust te worden van je drijfveren is van wezenlijk belang voor verandering binnen organisaties. Zo lang hier geen aandacht voor is, blijven mensen vastzitten in hun eigen patronen en ontstaat er niets nieuws. Aan de hand van specifieke vragen gingen we in groepjes aan de slag met ons persoonlijke vraagstuk van die avond.
Daarna stonden we stil bij pijler vijf: autonomie & verbinding. Een ogenschijnlijke tegenstelling die niet samen lijkt te gaan. Toch is dat wat je zou moeten nastreven, heelheid tussen alle dimensies want daar ligt de opening voor vernieuwing. Verbinding is voor transformatieprocessen in organisaties het sleutelwoord. Om écht in verbinding te gaan met anderen, moet je vanuit je eigen authenticiteit in verbinding gaan. Wanneer je puur voor de verbinding in verbinding gaat, werkt het niet. De uitdaging is dan ook om dit lastige spanningsveld te onderzoeken en de stap te zetten in de richting die voor jou het minst natuurlijk is.
De laatste pijler staat voor ongemak & vertrouwen. Om transformatieprocessen te kunnen doorlopen moet je bereid zijn om ongemak te verdragen. Het is namelijk niet altijd gemakkelijk om op jezelf te reflecteren en om nieuwe dingen te doen die je uit je comfortzone halen. Het hebben van vertrouwen in het proces, in jezelf en in anderen is dan ook een belangrijk aspect.

Complexe problemen > co-creatie en creativiteit

De avond vloog voorbij en tijdens het delen van ervaringen tussen de oefeningen door, bleek dat veel deelnemers nieuwe inzichten en zelfs antwoorden op hun eigen vraagstuk vonden. De zes pijlers die Angelique en Wanda ons deze avond hebben aangereikt, kunnen eveneens ingezet worden bij grote complexe problemen in organisaties. Gezamenlijk leiden ze tot een transformatieproces waarbij co-creatie en creativiteit ontstaan en mensen uit het ‘harnas’ verlost worden van individuele en collectieve patronen

Het geheim van genialiteit

Donderdagavond 27 november 2014. Noodweer en lange files. Spreker Tijn Touber arriveerde net op tijd. Sommige mensen konden de workshop ‘Het Geheim van Genialteit’ niet meer bijwonen vanwege de vertragingen in het land. Zonde! Met een wat kleinere club mensen werd het een inspirerende avond op de zolder van Landgoed de Horst. Tijn illustreerde het geheim van genialiteit via beroemde helden die we allemaal kennen. Treffend, openbarend en hier en daar herkenbaar.

Na afloop van de avond was het duidelijk wat er nodig is om écht geniale ideeën te krijgen. Zorg ervoor dat je lichaam ontspannen is, je mind open staat en je emoties rustig zijn. Vanuit die staat van zijn kun je werkelijk geniale ideeën ontvangen.

8 essentiële stappen voor leiders van de toekomst

Beslissen vanuit win-win-win

Eenvoud en helderheid sieren Michael Jongeneel, directeur beleggingen van de Triodos Bank. Tijdens de inspiratiesessie van Het Eerste Huis op landgoed De Horst in Driebergen, op 23 april 2015, deelt hij wezenlijke persoonlijke inzichten en zakelijke ervaringen met de zaal. Met een sprekend praktijkvoorbeeld komt hij krachtig tot de kern: toekomstig leiderschap gaat om méér dan ‘win-win’.

Zijn casus was ronduit interessant. Michael: ‘Als toezichthouder binnen de raad van bestuur van een ziekenhuis sta je soms voor duivelse dilemma’s. Ik was een jaar geleden nog maar net benoemd of we werden met een fusievraagstuk geconfronteerd.’ De rest van de avond neemt hij ons mee in zijn eigen proces van afwegingen. ‘Het nemen van beslissingen zie ik als één van de belangrijkste taken van een leider.’

Kiezen voor het geheel

Voor het nemen van de juiste beslissing,  introduceert hij twee kernbegrippen: iederliefde  en win-win-win. ‘Om met de laatste te beginnen, het gaat erom die keuze te maken die voor het geheel de beste is en iedereen dient. En dat gaat verder dan de win-win voor de direct betrokken partijen. Het gaat ook om de indirect betrokkenen. Denk bijvoorbeeld aan een volgende generatie, de leefomgeving, de branche, etc. Uiteindelijk is alles met elkaar verbonden.’ In zijn boek ‘8 essentiële stappen voor leiders van de toekomst’, die ten grondslag ligt aan deze avond, gaat hij hier uitgebreid op in. Zoals de titel doet vermoeden, heeft Michael een heel stappenplan ontworpen.

Stiltemomenten creëren

‘Een leider moet zijn of haar eigen richting en intenties helder hebben. Ook moet een leider de situatie in korte tijd weten te doorgronden en daarbij zo lang mogelijk het oordeel uit weten te stellen.’ Dat biedt volgens hem ruimte om opties uit te vergroten, de gevolgen te overzien, van perspectieven te wijzigen en te speuren naar andere kansen. Michael: ‘Daarvoor creëer ik letterlijk stiltemomenten. Door mezelf af te zonderen, maar soms ook door vergaderingen even stil te leggen. Reflecteren en mediteren zijn onontbeerlijk om bij ‘de bron’ te komen, die ik iederliefde noem. Het betreft het zuivere gebied van hoger bewustzijn, voorbij het denken. Van daaruit zie je de win-win-win mogelijkheden heel helder.’

May I have your vote, please?

Terug naar zijn casus. Kiezen voor fuseren betekent dat hij zijn baan als toezichthouder gaat verliezen. Toch lijkt dat de meest logische optie. Welke keuze maakt Michael en op basis waarvan? ‘Fuseren natuurlijk, want dat is niet alleen goed voor de werknemers van de ziekenhuizen en de gezondheidszorg in zijn algemeen, maar ook in het hoogste belang van ons gezin. Wij hebben baat bij een goed ziekenhuis in de buurt. Dat weegt zwaarder dan het behoud van mijn bestuursfunctie.’ Een win-win-win voorbeeld vanuit iederliefde, dat zeker inspireert.

Een rijke avond

De tweede helft van de avond laat hij de zaal ervaringen uitwisselen in kleine groepjes. Michael geeft concrete opdrachten, die enthousiast worden ontvangen. ‘Verrassend hoe snel je met onbekenden hiermee de diepte in kan,’ aldus een aanwezige. ‘Dat mis ik in veel bijeenkomsten.’ Iemand anders vindt de leeftijdsverschillen boeiend. ‘In onze groep hadden we een diversiteit aan perspectieven, echt een cadeautje om mee naar huis te nemen.’ Reacties waar wij erg blij van worden. Daar doen we het voor. De inspiratiesessies zijn gericht op vernieuwing, waarin deelnemers kunnen leren, ervaren en ontdekken. Michael Jongeneel is hier vanavond duidelijk in geslaagd.

Verslag: Carola Rossing

Moderne Mindfulness

Robert Bridgeman over het nut en de effecten van moderne mindfulness meditatie
Tijdens de SMT bijeenkomst van december 2013 vertelde de jonge life coach en meditatie specialist Robert Bridgeman ons alles over mindfulness meditatie. Dat is een moderne meditatievorm waarbij traditionele technieken gecombineerd worden met praktische, wetenschappelijk gefundeerde oefeningen uit het bedrijfsleven. Google is één van de toonaangevende bedrijven die succesvol gebruik maakt van deze technieken met het “Search Inside Yourself” (SIY) programma. Robert is aan het leercentrum van SIY verbonden, heeft ervaring opgedaan met verschillende traditionele vormen van meditatie én is op de hoogte van de nieuwste wetenschappelijke ontwikkelingen.

Ik stond perplex toen Robert bij aanvang alle deelnemers bij naam welkom heette. Vlak daarvoor had hij tijdens de koffie iedereen kort de hand geschud. Alle namen wist hij nog, zonder twijfel. “Mediteren versterkt het korte termijn geheugen”, was dan ook de boodschap die volgde.

Met aandacht leven, hoe doe je dat?
Via een paar heldere stappen gaf Robert ons inzicht in het hoe en waarom van mindfulness meditatie. Mindfulness betekent helemaal aanwezig zijn in het hier en nu en alles wat voorbij komt aandacht te geven zonder oordelen. Als je jezelf even vrij maakt van oordelen, komt álles binnen wat er aanwezig is. Als je zonder oordelen naar binnen kijkt, ga je jezelf op een heel andere manier zien.

Wat is er allemaal te zien in jezelf?     
We deden een oefening om dat te ontdekken. Nadat we een minuut de ogen dicht hadden gehad, gaf iedereen aan wat hij/zij had gezien. Het bleek dat iedereen op een andere manier, verschillende dingen waarnam. Zo had de één fysieke sensaties, terwijl een ander geluiden had gehoord en weer een ander beelden voorbij zag komen.

Kortom: er valt van alles te zien in jezelf. Wanneer je leert kijken naar reacties in jezelf, kan je invloed uitoefenen op gedrag.

Voorbij het verstand. Zijn in het nu.
Om meer inzicht te krijgen in jezelf en de automatische hersenprocessen die plaatsvinden, ging Robert in op ons verstand en het brein. “Omschrijf de smaak zoet eens in woorden” zei hij uitdagend. “Kan je niet he? Dat kun je alleen maar ervaren.”

Kun je het verleden voelen of ervaren? Nee, want het lichaam kan nooit een minuut geleden of in de toekomst zijn. Het enige deel van ons dat in het verleden of de toekomst kan zijn, is ons brein. Dus in het nu zijn, is voorbij het denken gaan. Helemaal aanwezig zijn in het moment, dat bereik je dus door uit het denken te stappen.

Maar hoe zorg je ervoor dat je in het nu blijft?
De truc is om aandacht te geven aan alles dat zich aandient, zonder na te denken. Dat doe je door gebruik te maken van je lichaam. Dat is namelijk het anker om in het ‘nu’ te blijven. Via je lichaam voel je dat je in het nu bent. Een methode om ervoor te zorgen dat je gedachten niet alle kanten op gaan, is te letten op je ademhaling. Je adem is er altijd. Je kan jezelf trainen om steeds meer in het hier en nu te zijn, zonder in het denken te vervallen. In het begin zit je op een 5-baans weg waar alle auto’s door elkaar racen. Maar naarmate je ervaren raakt, beland je op een rustige weg waar je af en toe eens een autootje tegenkomt.